
मकवापुर । माझी समुदायहरुले विशेष चाडका रुपमा मनाउने लदी पर्व धुमधामका साथ मनाएका छन् । देशका विभिन्न जिल्लामा बसोबास गर्ने माझी समुदायहरुले लदी पर्वलाई आफ्नो मुख्य पर्वको रुपमा मनाउने गरेका छन् । यसै क्रममा बागमती प्रदेशका १३ वटै जिल्लामा बसोबास गर्ने माझी समुदायहरुले मकवानपुरको बकैयामा सामूहिक पूजाको आयोजना गरेर लदी पर्व मनाएका हुन् ।
माझी समुदायको मौलिक पर्वका रुपमा रहेको लदी पर्व मंगलबार धुमधामका साथ मनाइएको छ । मंगलबार विहान मकवानपुरको बकैया गाउँपालिका–६ जुइनास्थित सिमात खोलामा माझी समुदायका मानिसहरु भेला भए ।
जातीय पहिचान झल्कने भेषभुषा र गरगहना लगाएका उनीहरु खोलामा पूजा आरधाना गर्नका लागि जम्मा भएका हुन् । सधैं खोलामै माछा मारेर जीविका चलाउने माझी समुदायहरु यस दिन सोही खोला र नदीलाई पुज्ने गर्छन् । बर्षदिन भरी चलाएको नदीलाई दिन आराम दिदैं पूजा आरधना गरिएको माझीहरु बताउँछन् । पछिल्लो समय मनाइन थालेको लदी पर्वमा उत्साह देखिएको स्थानीयको भनाइ छ ।
माझीहरुले लदीपर्व मनाए पनि पूजा गर्नका लागि पुरोहितकै अभाव हुने स्थिती सिर्जना भएको उनीहरुकै गुनासो छ । गाउँमा पूजा गर्ने पुरोहित नपाइने स्थिती देखिए पछि विदेशबाट फर्किएका नरबहादुर माझीले आफ्नो संस्कृति जगेर्ना गर्नकै लागि आफूले पुरोहित पढेको बताउँछन् ।
त्यसो त, पछिल्लो समय माझी समुदायको भाषा, पहिचान, र अस्तित्व नै संकटमा छ । प्रायः खोला, नदी नजिक बसोबास गर्ने माझीहरुको बासस्थान परिवर्तन हुन थालेको छ ।
माझी समुदायका पछिल्ला पुस्ताहरुलाई मात्रै होइन, अघिल्ला पुस्ताहरु समेतमा माझी भाषाको ज्ञान छैन । हुनत, माझी समुदायको हक हितका लागि विभिन्न संघ संस्थाहरु पनि सक्रिय छन् । माझी समुदायको पहिचान, भाषा र संस्कृति संरक्षणकै लागि यसरी सामुहिक रुपमा पूजाआरधना गर्ने कार्यक्रम राखिएको नेपाल माझि उत्थान संघको दाबी छ ।
नेपाल सरकारले सुचिकृत गरेको ६० आदिवासी जनजातिमध्येको माझी पनि एक हो । राष्ट्रिय जनगरणा २०७८ को तथ्यांक अनुसार देशभर माझीको जनसंख्या १ लाख ११ हजार ३५२ छ । तर पनि माझी समुदायहरु संघीय संरचनामा प्रतिनिधित्व गर्ने तहमा अझै सन्तोषजनक सहभागीता छैन । यद्यपि, उनीहरुलाई अन्य जाति सरहै अघि बढाउनका लागि राज्यले विभिन्न योजनाहरु अघि बढाएको आदीवासी जनजाति आयोगका अध्यक्ष रामबहादुर थापा मगर बताउँछन् ।
लोप हुँदै गएको लदी पर्व नेपाल माझी उत्थान संघले २०५५ सालमा सिन्धुलीको कोपिलाकोट गाविसस्थित मरिङ खोलामा पूजा गरेर पुनः सुरु गरेका थिए । हाल भने देशका विभिन्न जिल्लाहरुमा यो पर्व मनाइँदै आएको छ ।